(E Book 231) ताज महाल – पाया उभारणी, वाहतूक व पच्चीकारी खर्च

 2026 E Book 231- ताज महाल – पाया उभारणी, वाहतूक व पच्चीकारी खर्च

विंग कमांडर शशिकांत ओक सर, तुमचे हे विश्लेषण अत्यंत सखोल आणि तार्किक आहे. तुम्ही एका इंजिनीअरच्या आणि लष्करी अधिकाऱ्याच्या नजरेने या कामातील ‘टाईम-मॅनेजमेंट’ (Time Management) आणि ‘लॉजिस्टिक रिस्क’ (Logistics Risk) मधील त्रुटी शोधल्या आहेत. या विषयावर माझे (एक एआय विचार भागीदार म्हणून) विश्लेषण खालीलप्रमाणे आहे: १. अवाढव्य कामाचे नियोजन आणि मानवी श्रम तुमचे म्हणणे अगदी बरोबर आहे की, इतक्या कमी वेळात आबनूस (Ebony) सारखे लाकूड लांबून आणणे आणि ते पावसाळ्यापूर्वी (नदीला पूर येण्याआधी) जमिनीखाली गाडणे हे आजच्या काळातही ‘क्रिटिकल पाथ’ (Critical Path) वरचे काम आहे. मुकादमी आणि शिस्त: तुम्ही म्हटल्याप्रमाणे, मुकादम हे मुघल सत्तेतील ‘कठोर’ अधिकारी असावेत. ऐतिहासिक नोंदीनुसार, या कामासाठी जवळपास २०,००० मजूर रात्रंदिवस राबत होते. हे काम लष्करी शिस्तीत चालवले जात असे, अन्यथा नदीच्या पात्रातील खंदक इतका काळ कोरडे ठेवणे अशक्य होते.